Ramón Pérez Vispo "O Topo de O Saviñao"

Ramón Pérez Vispo

Ramón Pérez Vispo naceu  o 18 de Novembro de 1904 en Allariz (Ourense), fillo de Benito e de Elisa, logo de cursar estudios nesta localidade Ourensá, chega a Escairón a finais dos anos 20 para traballar como zapateiro. Alí coñeceu a Paz Losada, coa que casou e ten tres fillos: Enrique, Elisa e Paz.

Membro do PSOE e representante dunha das  federacións do sindicato UXT. Ramón era un apasionado do futbol e coñecido militante da esquerda, aínda que  non desempeñaba ningún cargo político e a súa postura dentro do Partido Socialista foi sempre moderada e independente.

Cando estalou a guerra, Ramón que contaba 31 anos, dado o seu pasado sindicalista, tivo que esconderse, pero se xa non era pouco ocuparse de evitar á Garda Civil, tíñase que encargar tamén de manter  á súa familia,... que logrou sacar adiante facendo o que mellor sabía facer; zapatos. De feito cando non había perigo, colocábase á beira do seu  escondite ou no faiado e cosía zapatos, axudado pola súa muller.

Durante moito tempo a xente do pobo non sabía  se Ramón estaba ou non na casa, pero todos sospeitaban que sí.

Logo de un tempo no frente de León e mesmo de un periodo en un campo de concentración do que logra fuxir gracias o seu cuñado Baldomero, regresa a Escairón e alí permanece agochado ata que en marzo de 1940 a Garda Civil decide deter no cárcere a case toda a súa familia como medida de presión para que se entregue.

A súa muller e as súas cuñadas foron enviadas a prisión sen xustificación algunha. Catro días máis tarde, o 8 de marzo, Ramón decide entregarse.

"Cando chegou ó cuartel, ou garda que estaba alí, que era un dous peores, preguntoulle: Que quere vostede?,.. e Ramón contestoulle: -Tantos anos buscándome e non sabes quen son.

Foi xulgado por auxilio á rebelión, e condenado a 6 anos e internado na cela número 14 do antigo cárcere de Lugo.

O 16 de outubro de 1941 (un ano, sete meses e sete días despois do seu ingreso en prisión) recibiría a liberdade condicional pola súa boa conducta.

Con 35 anos reinicia unha nova vida xunto á súa muller e os seus tres fillos, montando unha fábrica de zapatos de Escairón, na que traballa duro durante case 30 anos.

Tras saír do cárcere, Ramón Pérez Vispo regresou a súa vida normal, pero as súas conviccións ideolóxicas fixeron volver de novo á actividade política, e participa na organización da oposición  ao réxime franquista ligado o Partido Comunista, non porque fora comunista senón  porque este partido era ou único que facía algo, e como tal  participa das revoltas protagonizadas polas mulleres de  Escarión na primavera de 1946. 

As grandes diferencias de criterio a hora de organizar esta oposición o réxime fan que un coñecido Maquis que actuaba no sur de Lugo, "O Piloto", chegue a ameazalo de morte.

En novembro de 1963 morre a súa muller, e principal apoio durante todo este tempo.

Anos mais tarde, en maio de 1999 cando xa contaba con moita menos saúde foille imposta a medalla de ouro da UXT en recoñecemento a súa labor durante a guerra civil.

Ramón Pérez Vispo, falece o 18 de xullo do ano 2000 na súa casa de Escairón.